La VAR gida l’arbitra, ella na remplazza betg
La video assistant referee, u VAR, è in uffizi da partida cun access independent a maletgs video. Il protocol IFAB permetta a la VAR da gidar l’arbitra mo en cas d’ina “sbagl evident e cler” u d’in incident impurtant ch’è vegnì manchentà en quatter categorias. La VAR na dastga betg re-arbitrar mintga contact u mintga foul. L’arbitra sin il plaz resta responsabla per la decisiun e per il restart dal gieu, tenor il protocol da la concurrenza.
Las quatter categorias èn: gols e offenses avant il gol, decisiuns da penalti, incidents da cartun cotschen direct e sbagl d’identitad. Ina decisiun d’ordinari cartun mellen u in foul a mesa plazza na vegn betg automaticamain revistà. Il criteri da sbagl evident limita l’intervenziun. La VAR po controllar mintga situaziun da questas categorias, ma ella recumonda ina revisiun mo sche las provas sustegnan ina correctura tenor il protocol.
La controlla silenziusa e la revisiun al monitur
Ina controlla VAR po avair lieu senza ch’il gieu vegnia interrut u senza che l’arbitra guarda il monitur. La squadra video analisescha la situaziun e communitgescha cun l’arbitra. Sche la decisiun sin il plaz na dovra nagina correctura, il gieu cuntinuescha cun la decisiun originala. Ina controlla silenziusa na signifitgescha betg che la VAR ha midà la decisiun; ella po mo confermar ch’i na dat nagin sbagl evident.
In on-field review capita cura che l’arbitra vegn invitada da guardar las scenas sin in monitur sper il plaz. Ella po examinar ils maletgs e decider sezza. Per tschertas decisiuns, sco ina interpretaziun da contact u da l’intenziun, l’observaziun directa da l’arbitra po esser centrala. La VAR furnescha ils maletgs e las infurmaziuns, ma la decisiun finala resta tar l’arbitra. La glista da communicaziun en stadion u la grafica da televisiun declera il resultat tenor las reglas localas.
Il criteri da “sbagl evident e cler”
La VAR n’è betg destinada a chattar ina decisiun alternativa en mintga situaziun marginala. Il protocol IFAB dumonda ina sbagl evident e cler per ina intervenziun ordinaria, u in incident impurtant ch’è vegnì manchentà. In’immensa gronda part dal gieu na vegn perquai betg revistada. La differenza tranter “jau avess giudì auter” e “sbagl evident” è essenziala: ina opiniun differinta na basta betg automaticamain per midar la decisiun.
Ils maletgs pon vegnir mussads cun plirs angles, slow motion u graphics, ma in singul frame na descriva betg adina la situaziun cumpletta. Per exempel, il mument d’in contact, la posiziun dal ball e la successiun d’acziuns pon esser impurtants. L’arbitra e la squadra VAR dovran ils maletgs per respunder la dumonda definida dal protocol, betg per schliar mintga discussiun en las tribunas. La revisiun è limitada al cas e a la categoria reglada.
Co ina situaziun arriva tar la VAR?
La VAR observa il gieu e po communitgar cun l’arbitra cura ch’ella vesa ina situaziun che croda en las categorias permessas. En tscherts cas l’arbitra sin il plaz po era dumandar agid. Ils giugaders, trenaders e fans na pon betg iniciar ina revisiun cun far in gest u publicar in video. Ils officials suondan ina procedura definida. Las communicaziuns e las persunas autorisadas pon variar tenor la concurrenza, perquai legia sias cundiziuns.
La processaziun po includer ina controlla da la situaziun, la selecziun da l’angle pertinent e la communicaziun da la recumandaziun. L’arbitra po acceptar la recumandaziun tenor la regla u visitar il monitur. UEFA ha publitgà in process standardisà per sias concurrenzas per che ils arbiters applicheschian ina revisiun coerenta. Quai è in process per las concurrenzas UEFA; autras organisaziuns pon avair detagls differents en lur protocols.
Perquai che las revisiuns pon prender temp
Ina revisiun po durar pli ditg sche la squadra sto guardar plirs anguls, confermar l’origin d’ina fasa u distinguer ina situaziun da gol dad in’offensa avant il gol. La durada na conferma betg che la decisiun vegn midada. La grafica da televisiun po arrivar cun retard e l’interpretaziun dal commentator è separada da la decisiun uffiziala. Guarda il signal final da l’arbitra e la conferma dal score uffizial.
Durant la pausa, las infurmaziuns dal live score e las notificaziuns pon restar temporarmain betg actualisadas. Il rapport final po agiuntar in’indicaziun davart VAR. Sche dus feeds divergeschan, controlla la timestamp, la fasa dal gieu e la comunicaziun da l’organisatur. Na tracta betg ina publicaziun sin social media u in clip senza contuorn sco substitut per il protocol uffizial e la decisiun da l’arbitra.
La VAR è disponibla en mintga partida?
Na. IFAB permetta l’utilisaziun mo cura che l’organisatur ha ademplì ils basegns d’implementaziun e survegnì la permissiun necessaria da FIFA. La preschientscha da cameras da televisiun na signifitga betg che la partida ha VAR. Ina concurrenza po duvrar VAR en tscherts stgalims e betg en auters. Controlla la pagina uffiziala dal match u las cundiziuns da la concurrenza avant d’aspettar ch’ina decisiun vegnia revistada.
La medema tecnologia po vegnir utilisada cun reglas da communicaziun differentas. La UEFA descriva in process da revisiun per sias concurrenzas, entant che la regla generala è en il protocol da IFAB. Guarda la fontana correcta per la partida che ti persequiteschas. Infurmaziuns da l’onn passà na cumprovan betg tge procedura che vala oz.
Glista per leger ina decisiun VAR
- La concurrenza ha annunzià che la VAR è activa?
- L’incident tutga ina da las quatter categorias?
- È quai ina controlla silenziusa u in on-field review?
- L’arbitra ha confermà ina decisiun finala?
- La timestamp e la pagina da l’organisatur èn actualas?
La VAR è ina procedura limitada per gidar l’arbitra en situaziuns impurtantas, betg in sistem per repeter l’entir gieu. Per chapir in cas, cumpareglia la categoria, il criteri, il protocol e la decisiun sin il plaz. Legia ulteriuras infurmaziuns en il guid da ballape ed en il blog rumantsch.