मुंबई विरुद्ध हरियाणा रणजी निकाल २०२६ मुंबईच्या बाजूने लागला: Elite Group D सामन्यात यजमानांनी हरियाणावर १० विकेट्सने विजय मिळवला. २६ ते २९ ऑक्टोबरदरम्यान MCA–BKC मैदानावर झालेल्या सामन्यात मुंबईने पहिल्या डावात ४३० धावा केल्या. हरियाणाचे दोन्ही डाव २७० आणि फॉलो-ऑननंतर २५६ धावांवर संपले; त्यामुळे मुंबईसमोर विजयासाठी ९७ धावांचे लक्ष्य आले.
सामन्याचा क्रम कसा बदलला?
पहिल्या डावात मुंबईकडून मुशीर खानने १०९ धावांची शतकी खेळी केली. हरियाणाने २७० धावा केल्यावर मुंबईला १६० धावांची आघाडी मिळाली आणि फॉलो-ऑन देण्यात आला. हरियाणाने दुसऱ्या डावाची सुरुवात दोन बाद ७३ अशी केली असली, तरी पुढील फलंदाज मुंबईच्या गोलंदाजांसमोर मोठी भागीदारी उभी करू शकले नाहीत. संघ २५६ धावांवर बाद झाला आणि चौथ्या दिवशी मुंबईला ९७ धावांचे लक्ष्य मिळाले.
मुंबईच्या सलामीवीरांनी तो पाठलाग झटपट पूर्ण केला. अंगकृष रघुवंशी ३९ चेंडूंवर नाबाद ६७ धावांवर आणि दिव्यांश सक्सेना २५ चेंडूंवर नाबाद ३० धावांवर राहिला. संघाने १०.४ षटकांत ९७ धावा करून एकही विकेट गमावली नाही. क्रिकेटच्या षटक नोंदीत १०.४ म्हणजे दहा षटके आणि चार चेंडू; १०.४ दशांश षटके नव्हेत. ही लहान नोंद scorecard वाचताना चेंडूंची संख्या समजण्यासाठी उपयोगी आहे.
तनुष कोटियनची कारकीर्दीतील सर्वोत्तम कामगिरी
दुसऱ्या डावात ऑफस्पिनर तनुष कोटियनने ८१ धावा देऊन आठ विकेट्स घेतल्या—त्याची प्रथमश्रेणी क्रिकेटमधील कारकीर्दीतील सर्वोत्तम डावातील कामगिरी. पहिल्या डावात त्याने ७० धावांत तीन बळी घेतले होते. त्यामुळे संपूर्ण सामन्यात त्याच्या नावावर ११ विकेट्स जमा झाल्या. चौथ्या दिवशी हरियाणाची उरलेली फलंदाजी मोडून काढण्यात त्याच्या गोलंदाजीचा मुख्य वाटा होता.
मुशीर खानचे योगदानही दोन्ही विभागांत दिसले. पहिल्या डावातील १०९ धावांनंतर त्याने हरियाणाच्या पहिल्या डावात सहा विकेट्स घेतल्या आणि दुसऱ्या डावात आणखी दोन बळी मिळवले. त्यामुळे मुंबईला पहिल्या inningsमध्ये आघाडी मिळवून फॉलो-ऑन लादण्यास आणि नंतर कमी लक्ष्य ठेवण्यास मदत झाली. सामना केवळ एका खेळाडूच्या आठ विकेट्सचा नव्हता; फलंदाजीतील आघाडी आणि गोलंदाजांचा दबाव या दोन टप्प्यांनी निकाल घडवला.
१० विकेट्सचा विजय म्हणजे काय?
हरियाणाचा दुसरा डाव संपल्यानंतर मुंबईला ९७ धावांचे लक्ष्य मिळाले. सर्व दहा विकेट्स शिल्लक ठेवून लक्ष्य पूर्ण केल्याने निकाल “१० विकेट्सने” असा नोंदला जातो. याचा अर्थ मुंबईने दहा विकेट्स जिंकल्या असा नसून लक्ष्य गाठताना त्यांची एकही विकेट पडली नाही असा आहे. डाव घोषित होणे, फॉलो-ऑन आणि चौथ्या डावातील लक्ष्य हे कसोटी-स्वरूपाच्या रणजी सामन्यातील वेगळे टप्पे आहेत.
या जिंकण्याचा वेळही बातम्यांमध्ये ठळक ठरला: १०.४ षटकांत पाठलाग संपला, म्हणजे ६४ वैध चेंडू. मात्र ही ६४ चेंडूंची संख्या फक्त मुंबईच्या लक्ष्याचा पाठलाग करण्यासाठी लागलेली होती; संपूर्ण सामन्याची लांबी नव्हे. स्कोअरकार्डचा छोटा उतारा देताना १०.४ षटके म्हणजे दहा षटके आणि चार चेंडू हे स्पष्ट केल्यास चेंडूंची नोंद चुकीने वाचली जाणार नाही.
मुंबईच्या मोसमातील सलग विजय
PTIच्या सामन्याच्या संक्षिप्त नोंदीनुसार मुंबईला या १० विकेट्सच्या विजयातून सात गुण मिळाले. हरियाणापूर्वी चंदीगड आणि हिमाचल प्रदेशविरुद्धही मुंबईने bonus pointसह विजय मिळवला होता; त्यामुळे हा मोसमातील सलग तिसरा bonus-point विजय ठरला. हा क्रम संघाच्या सुरुवातीच्या कामगिरीचा संदर्भ देतो, पण पुढील निकालांची हमी देत नाही. रणजी गटातील गुण, सामन्यांची संख्या आणि पुढील फेरीपूर्वीची क्रमवारी बदलू शकते. अद्ययावत स्थितीसाठी BCCIचा स्पर्धा पृष्ठ किंवा अधिकृत scorecard पाहा; एका निकालावरून हंगामाची अंतिम मांडणी ठरवणे योग्य नाही.
ज्या वाचकांना महाराष्ट्राच्या पुढील सामन्यांची माहिती हवी आहे त्यांनी महाराष्ट्राच्या रणजी वेळापत्रकावरील लेख पाहावा. सामना-निहाय स्कोअर व संघघोषणा बदलू शकतात; अधिकृत सामना अहवाल विभागात ताज्या नोंदी तपासा. हा निकाल पुढील सामन्यातील कामगिरीची हमी देत नाही.
डावांची क्रमवारी का लक्षात ठेवावी?
पहिल्या दिवशीची मोठी धावसंख्या पुढे विजयात बदलेलच असे नाही. रणजीच्या चार-दिवसीय सामन्यात प्रत्येक संघाला दोन innings मिळू शकतात; पहिल्या डावातील आघाडी, फॉलो-ऑनचा निर्णय आणि चौथ्या डावातील लक्ष्य वेगवेगळे टप्पे आहेत. या सामन्यात मुंबईने ४३० धावा केल्या, हरियाणाचा पहिला डाव २७०वर संपला आणि १६० धावांची आघाडी तयार झाली. फॉलो-ऑननंतरचा दुसरा डाव २५६वर संपल्यावरच मुंबईला जिंकण्यासाठी ९७ धावांचा पाठलाग करावा लागला. हे आकडे एका ओळीत गुंडाळण्याऐवजी डावानुसार वाचल्यास निकाल कसा तयार झाला ते दिसते.
स्कोअरकार्डमधील महत्त्वाचे आकडे
- मुंबई: पहिला डाव ४३० धावा; दुसऱ्या डावाचे लक्ष्य ९७.
- हरियाणा: पहिला डाव २७०; फॉलो-ऑननंतर दुसरा डाव २५६.
- मुख्य गोलंदाज: तनुष कोटियन ३/७० आणि ८/८१; मुशीर खान ६/८५ आणि २/७५.
- पाठलाग: मुंबई ९७/०, १०.४ षटके; रघुवंशी ६७ नाबाद, सक्सेना ३० नाबाद.
- निकाल: मुंबईचा १० विकेट्सने विजय.
अहवालातील धावफलक eSakalच्या मराठी निकाल-वृत्त, PTIने वितरित केलेल्या सामन्याच्या तपशील आणि BCCI match centreवरील स्पर्धा नोंदींशी जुळवून मांडले आहेत. एखाद्या खेळाडूचे नाव किंवा आकडा दुसऱ्या स्कोअरकार्डवर वेगळा दिसल्यास अंतिम अधिकृत scorecard तपासा. स्थानिक वेबसाइटवरील live cards पुरेश्या अद्यतनाशिवाय जुने असू शकतात, त्यामुळे प्रकाशित वेळ व match statusकडे लक्ष द्या.
या सामन्याचे महत्त्व
रणजीच्या दीर्घ सामन्यात पहिल्या डावातील आघाडी संघाला फॉलो-ऑन देण्याचा पर्याय देते; त्यानंतर प्रतिस्पर्ध्याला पुन्हा फलंदाजी करावी लागते. मुंबईने १६० धावांची आघाडी, कोटियनची फिरकी आणि मुशीरचे दोन्ही डावांतील योगदान एकत्र करून लक्ष्य लहान ठेवले. कमी धावांचा पाठलाग वेगाने संपल्यामुळे १० विकेट्सचा निकाल नोंदला गेला. हंगामातील सलग विजयांचा क्रम उत्साह वाढवतो, पण प्रत्येक नवीन सामना वेगळ्या खेळपट्टी, संघरचना आणि परिस्थितीत सुरू होतो.
रणजी सामना अहवाल वाचताना
या प्रकारच्या बहुदिवसीय सामन्यात एक डाव संपणे आणि सामना संपणे वेगवेगळे टप्पे आहेत. मुंबईच्या ४३० धावांनंतर हरियाणाचा पहिला डाव संपला, पण निकाल लागला नव्हता. फॉलो-ऑननंतरचा दुसरा डाव पूर्ण झाल्यावरच मुंबईला चौथ्या डावातील लक्ष्य मिळाले. म्हणून केवळ २७०ची पहिली धावसंख्या पाहून विजय ठरला असे म्हणता येत नाही; दुसऱ्या डावातील २५६ आणि पाठलागातील ९७/० हेही निकाल समजण्यासाठी आवश्यक आकडे आहेत.
ज्यांना स्कोअरकार्ड तपशीलवार वाचायचे आहेत त्यांनी innings क्रम, घोषित डाव, overs, fall of wickets आणि bowling figures वेगळे पाहावेत. कोटियनचा ८/८१ हा दुसऱ्या डावाचा आकडा आहे; त्याच्या पहिल्या डावातील ३/७०ची भर घातल्यावर सामन्यातील एकूण ११ विकेट्स मिळतात. या दोन आकड्यांची सरमिसळ टाळल्यास प्रदर्शनाचे चित्र स्पष्ट होते.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
मुंबई-हरियाणा रणजी सामन्याचा अंतिम निकाल काय?
मुंबईने हरियाणावर १० विकेट्सने विजय मिळवला. हरियाणाच्या २५६ धावांच्या दुसऱ्या डावानंतर मिळालेले ९७ धावांचे लक्ष्य मुंबईने गाठले.
तनुष कोटियनने किती विकेट्स घेतल्या?
त्याने हरियाणाच्या पहिल्या डावात ३/७० आणि दुसऱ्या डावात ८/८१ अशी कामगिरी केली—सामन्यात एकूण ११ विकेट्स.
मुंबईला किती वेळा फलंदाजी करावी लागली?
मुंबईने एकच पूर्ण डाव खेळला. ४३० धावांची आघाडी घेतल्यानंतर फॉलो-ऑन दिल्यामुळे हरियाणाला दुसऱ्यांदा फलंदाजी करावी लागली; मग मुंबईने ९७ धावांचे लक्ष्य पूर्ण केले.
हा चौथ्या दिवसाचा रणजी निकाल मुंबईसाठी ठोस विजय ठरला. आकडे समजून घेताना follow-on, डावातील धावसंख्या आणि लक्ष्याच्या पाठलागाला स्वतंत्र ठेवले तर सामन्याचा प्रवास स्पष्ट दिसतो.
